در قلب هر آسانسور، سیستمی پیچیده از مدارها و تجهیزات الکتریکی وجود دارد که حرکت نرم و ایمن کابین را کنترل می‌کند. این سیستم همان تابلو فرمان آسانسور است. اما داخل این تابلو چه می‌گذرد؟ چه قطعاتی باعث می‌شوند آسانسور طبق فرمان ما حرکت کند، بایستد یا درب‌ها باز و بسته شوند؟ در این محتوا از کیهان گستر مانا، با جزئیات بررسی می‌کنیم اجزای تابلو فرمان آسانسور چه هستند، چه کاربردی دارند و چرا نگهداری درست آن‌ها اهمیت زیادی دارد.

اهمیت تابلو فرمان در عملکرد آسانسور

تابلو فرمان را می‌توان مغز آسانسور نامید. این تابلو تمام داده‌ها را از دکمه‌ها، سنسورها و موتور دریافت کرده و تصمیم می‌گیرد چه زمانی و با چه سرعتی کابین حرکت کند. اگر حتی یکی از قطعات تابلو فرمان آسانسور دچار خرابی شود، عملکرد کل سیستم مختل می‌شود. به همین دلیل شناخت اجزا و عملکرد آن‌ها نه‌تنها برای تعمیرکاران، بلکه برای مدیران ساختمان نیز اهمیت دارد.

اجزای اصلی تابلو فرمان آسانسور

هر تابلو فرمان مجموعه‌ای از قطعات الکتریکی و الکترونیکی است که هماهنگ با هم کار می‌کنند. در ادامه با مهم‌ترین اجزای تابلو فرمان آسانسور آشنا می‌شویم:

1. پردازنده یا کنترل‌کننده مرکزی (CPU)

مغز اصلی تابلو که فرمان‌ها را پردازش می‌کند. این بخش تعیین می‌کند آسانسور در چه جهتی حرکت کند، در کدام طبقه توقف داشته باشد و چه زمانی درب باز شود.

2. درایو یا کنترل سرعت (VVVF Drive)

یکی از حیاتی‌ترین قطعات تابلو فرمان آسانسور است. وظیفه دارد سرعت موتور را به‌صورت نرم تنظیم کند تا حرکت کابین بدون تکان و با صرفه‌جویی در انرژی انجام شود.

3. کنتاکتورها و رله‌ها

برای قطع و وصل جریان برق بین تابلو و موتور یا سایر بخش‌ها استفاده می‌شوند. نقش آن‌ها در ایمنی و کنترل برق بسیار مهم است.

4. فیوزها و محافظ‌ها

در برابر نوسانات برق از مدارها محافظت می‌کنند تا قطعات گران‌قیمت آسیب نبینند.

5. منبع تغذیه (Power Supply)

برق ۳۸۰ یا ۲۲۰ ولت ورودی را به ولتاژهای مورد نیاز بخش‌های مختلف تبدیل می‌کند. بدون منبع تغذیه سالم، کل تابلو از کار می‌افتد.

6. برد کنترل درب

فرمان باز و بسته شدن درب‌ها را کنترل می‌کند. این بخش در هماهنگی با پردازنده اصلی عمل می‌کند تا در زمان صحیح درب باز شود.

7. سیستم ایمنی و سنسورها

شامل سنسورهای موقعیت کابین، اضافه‌بار، باز بودن درب و ترمز اضطراری است. این اجزا نقش حیاتی در جلوگیری از خطر دارند.

8. نمایشگر وضعیت و کلیدهای دستی

در جلوی تابلو نصب شده‌اند و وضعیت آسانسور را نشان می‌دهند. تکنسین‌ها از این قسمت برای تست و عیب‌یابی استفاده می‌کنند.

اجزای تابلو فرمان آسانسور

عملکرد هماهنگ اجزای تابلو فرمان آسانسور

تمام قطعات تابلو فرمان آسانسور در قالب یک سیستم هوشمند با هم کار می‌کنند. زمانی که کاربر دکمه‌ای را فشار می‌دهد، سیگنال به CPU ارسال می‌شود. CPU مسیر حرکت را انتخاب کرده و دستور لازم را به درایو و موتور می‌دهد. در همین حال، برد درب فرمان باز یا بسته شدن را صادر می‌کند و سنسورها وضعیت کابین را گزارش می‌دهند. این هماهنگی دقیق باعث می‌شود حرکت آسانسور نرم، ایمن و بدون خطا باشد.

انواع تابلو فرمان از نظر اجزا

تابلوها با توجه به تکنولوژی ساخت، تفاوت‌هایی در اجزای داخلی دارند.

• تابلو دو سرعته: فاقد درایو است و از دو کنتاکتور مجزا برای کنترل سرعت استفاده می‌کند.
• تابلو درایودار (VVVF): دارای درایو کنترل فرکانس است که سرعت موتور را به‌صورت پیوسته تنظیم می‌کند.
• تابلو میکروپروسسوری: از بردهای دیجیتال پیشرفته استفاده می‌کند و قابلیت برنامه‌ریزی دارد.

هرچه تکنولوژی بالاتر باشد، تعداد اجزای تابلو فرمان آسانسور بیشتر و پیچیده‌تر است اما در عوض عملکرد روان‌تر و مصرف انرژی کمتر خواهد بود.

نکات نگهداری قطعات تابلو فرمان آسانسور

به‌دلیل حساسیت بالای مدارها، تابلو فرمان باید به‌صورت منظم بررسی شود. چند نکته مهم برای افزایش عمر مفید قطعات:

• محیط تابلو باید خشک، تمیز و بدون گردوغبار باشد.
• اتصالات و سیم‌ها هر سه ماه یک‌بار بررسی و در صورت شل شدن محکم شوند.
• دمای محیط نباید از حد مجاز بالاتر رود؛ نصب فن یا تهویه ضروری است.
• از نفوذ رطوبت جلوگیری شود، زیرا باعث خوردگی مدارها می‌گردد.
• هرگونه صدای غیرعادی یا بوی سوختگی باید فوراً بررسی شود.

رعایت این نکات باعث می‌شود اجزای تابلو فرمان آسانسور دوام بالاتری داشته باشند و احتمال خرابی ناگهانی کاهش یابد.

هزینه تعمیر یا تعویض اجزای تابلو فرمان

هزینه تعمیر به نوع خرابی و مدل تابلو بستگی دارد. در تابلوهای جدید درایودار، تعویض برد یا ماژول‌های الکترونیکی گران‌تر است. در شرکت کیهان گستر مانا، تعمیر و تعویض قطعات تابلو فرمان آسانسور با قطعات اصلی و ضمانت انجام می‌شود تا اطمینان کامل از عملکرد دستگاه حاصل شود.

قطعات تابلو فرمان آسانسور

نتیجه‌گیری

در پاسخ به پرسش اجزای تابلو فرمان آسانسور از چه بخش‌هایی تشکیل شده‌اند؟ باید گفت که هر قطعه در این سیستم نقشی دقیق و حیاتی دارد؛ از CPU گرفته تا سنسور و درایو. این هماهنگی بین اجزا است که باعث حرکت نرم، بی‌صدا و ایمن آسانسور می‌شود.

تیم فنی کیهان گستر مانا با تجربه‌ای گسترده در طراحی، نصب و نگهداری تابلوهای فرمان، خدمات تخصصی عیب‌یابی و تعمیر قطعات را با بالاترین کیفیت ارائه می‌دهد. تابلو فرمان قلب تپنده آسانسور است و سلامت اجزای آن، یعنی اطمینان از سفری ایمن در هر طبقه.

مطالب مرتبط:

1. تعمیر نگهداری آسانسور
2. سرویس دوره ای آسانسور
3. تعرفه سرویس آسانسور
4. چک لیست سرویس آسانسور
5. تعمیرات موتور آسانسور
6. هزینه تعمیر آسانسور با مالک است یا مستاجر